ΙΑΣΙΣ

Μνημεία Ιατρών

Ο θεσμός του «δημόσιου ιατρού» ανάγεται στον 6ο αι. π.Χ., όταν ορισμένες ελληνικές πόλεις αντιμετώπισαν για πρώτη φορά την υγεία των πολιτών τους ως κοινωνική υποχρέωση.

Ο θεσμός του «δημόσιου ιατρού» ανάγεται στον 6ο αι. π.Χ., όταν ορισμένες ελληνικές πόλεις αντιμετώπισαν για πρώτη φορά την υγεία των πολιτών τους ως κοινωνική υποχρέωση. Με δέλεαρ τις υψηλές αμοιβές και άλλα προνόμια, οι πόλεις επεδίωκαν να προσελκύσουν φημισμένους ιατρούς – τους οποίους προσελάμβαναν με συμβόλαιο για ένα χρονικό διάστημα – για να φροντίζουν τους πολίτες σε περιόδους πολέμου, επιδημιών και φυσικών καταστροφών.

Αναφέρονται, όμως, και περιπτώσεις στις οποίες τα ιατρικά έξοδα ενός δημόσιου ιατρού επιμερίζονται στους πολίτες με έναν φόρο, τον ιατρικόν. Κάποιοι γιατροί έβλεπαν τον διορισμό τους σ’ αυτή τη θέση απλά σαν ένα βήμα που θα τούς οδηγούσε σε μια πιο προσοδοφόρα πρόσληψη είτε από μια μεγαλύτερη πόλη είτε από πλουσιότερους ασθενείς, όπως π.χ. στην αυλή ενός ηγεμόνα.
Η πρωιμότερη περίπτωση έμμισθου δημόσιου γιατρού, που γνωρίζουμε έως σήμερα, είναι αυτή του Δημοκήδη από τον Κρότωνα, ο οποίος γύρω στο 530 π.Χ. προσελήφθη από την Αίγινα ως δημόσιος ιατρός έναντι υψηλής αμοιβής. Όμως, δύο χρόνια αργότερα, όταν η Αθήνα τού πρόσφερε περισσότερα χρήματα, ο Δημοκήδης εγκατέλειψε την Αίγινα, όπως αργότερα εγκατέλειψε και την Αθήνα όταν ο τύραννος της Σάμου Πολυκράτης τον δελέασε με ακόμη υψηλότερη αμοιβή.

Επομένως, μέτρο για την αξιολόγηση ενός γιατρού ήταν η φήμη που είχε αποκτήσει με τις θεραπευτικές του επιτυχίες. Άλλωστε, στην αρχαιότητα δεν υπήρχε επαγγελματική εκπαίδευση με τη σημερινή έννοια, όπως δεν υπήρχαν πτυχία ή πιστοποιητικά ικανοτήτων. Ο πιο προσιτός τρόπος για να μάθει κανείς μια τέχνη ήταν η μαθητεία δίπλα σε κάποιον που την κατείχε· συχνά δε, ο πατέρας ήταν αυτός που δίδασκε τον γιο. Ο ίδιος ο Ιπποκράτης μαθήτευσε κοντά στον πατέρα του και κατόπιν δίδαξε τους γιους του.

Τιμητικά Ψηφίσματα

Μια άλλη σημαντική κατηγορία μνημείων αποτελούν τα τιμητικά ψηφίσματα. Πρόκειται για μαρμάρινες στήλες, που στήνονταν σε δημόσιους χώρους, στις οποίες αναγράφονταν οι τιμές και τα προνόμια που απένειμαν οι αρχές της πόλης σε ιατρούς ως δημόσια εκδήλωση ευγνωμοσύνης για την πολύτιμη προσφορά τους στο κοινωνικό σύνολο. Μια σειρά τιμητικών ψηφισμάτων είχε ανεγερθεί και στο Ασκληπιείο της Κω σε ένδειξη ευγνωμοσύνης για τους κώους ιατρούς που είχαν υπηρετήσει είτε στην Κω είτε σε άλλες πόλεις της Ελλάδας. Άλλωστε, η Κως – με τη φήμη που είχε αποκτήσει στον τομέα της ιατρικής – αποτελούσε τον βασικό «προμηθευτή» ιατρών στην ελληνική αρχαιότητα.

Μία ιδιαίτερη περίπτωση ιατρού αποτελεί ο Γάιος Στερτίνιος Ξενοφών από την Κω, τον οποίο η γενέτειρά του ανακήρυξε ευεργέτη και τον τίμησε με επιγραφές, αγάλματα, ακόμη και νομίσματα.

Εκτός, όμως, από τις τιμές και τους δημόσιους επαίνους που απολάμβαναν οι γιατροί, σε ορισμένες σπάνιες περιπτώσεις γίνονταν αποδέκτες μίσους όπως διαπιστώνουμε από την κατάρα που καταγράφεται στον μολύβδινο κατάδεσμο 

Landscape view is not supported.
Please rotate your device to portrait view.